Đây là một trong những nền tảng của chủ nghĩa phát xít, rằng cá nhân không tồn tại, chỉ nhóm là thực. Nhưng thế thì vấn đề nảy sinh: bạn sẽ đặt dấu chấm hết ở đâu? Nếu nhóm là thực và cá nhân là không thực, hay chỉ là một phần của nhóm, thế thì nhà thờ là thực hơn nhiều – nó là nhóm lớn hơn; thế thì quốc gia là thực hơn nhiều vì nó là nhóm thậm chí còn lớn hơn; thế thì toàn thể nhân loại vẫn là thực hơn vì nó là nhóm còn thậm chí lớn hơn. Và cá nhân bị mất hoàn toàn. Và bất kì khi nào có xung đột giữa cá nhân và nhóm, tất nhiên cá nhân phải hi sinh bản thân mình – vì anh ta là không thực. Anh ta chỉ tồn tại như một phần của nhóm.
Đây là cách để phá huỷ cách mạng đầy đủ, toàn bộ. Đây không phải là phân tâm; đây là cố mang chủ nghĩa phát xít vào từ cửa sau. Nhưng mọi xã hội đều thích chủ nghĩa phát xít. Không xã hội nào muốn cá nhân, vì chính sự tồn tại của cá nhân là dấu hỏi trên nhiều điều xã hội liên tục làm.
Cá nhân nhất định là người vùng lên. Cá nhân là người không tuân thủ, người đó không thể tuân thủ được. Người đó có thể nói có chỉ với những thứ người đó cảm thấy đáng nói có, nhưng điều đó tuỳ thuộc vào việc cảm riêng của người đó, việc hiểu trực giác riêng của người đó, thông minh riêng của người đó. Người đó không thể bị buộc nhường lối. Người đó có thể buông xuôi theo yêu, nhưng người đó không thể bị làm cho buông xuôi; người đó sẽ thà chết còn hơn buông xuôi. Người đó không thể là nô lệ vâng lời – không phải là người đó không biết cách vâng lời. Khi người đó cảm thấy cái gì đó, khi người đó được cam kết với cái gì đó, được tham gia với cái gì đó, người đó vâng lời một cách toàn bộ, nhưng người đó thực sự vâng theo ánh sáng bên trong riêng của người đó; người đó không đi theo bất kì lởi răn nào từ bên ngoài.
Là cá nhân là phi chính trị. Toàn thể chính trị phụ thuộc vào những người không là cá nhân, người chỉ là cá nhân rởm, người dường như là tách rời nhưng lại không tách rời – phụ thuộc vào nhóm, hoàn toàn phụ thuộc, vì an toàn, an ninh, kính trọng, quyền lực, danh tiếng: vì bản ngã của họ.
Cá nhân thực không có bản ngã, do đó người đó không cần phụ thuộc vào xã hội. Xã hội cho bạn bản ngã, và nếu bạn muốn ở trên hành trình bản ngã bạn phải phụ thuộc vào mọi người; chỉ thế thì họ có thể nuôi dưỡng bản ngã của bạn. Cá nhân biết cái ngã thực của mình, do đó người đó không cần bản ngã.
Nhưng, Ramadas này, cá nhân sẽ không đi tới nhà phân tâm; không có nhu cầu cho người đó. Là cá nhân là là toàn thể và lành mạnh.
Vấn đề nảy sinh… phân tâm đã trở thành rất quan trọng và có ý nghĩa vì chúng ta đã lấy đi tính cá nhân của mọi người. Chúng ta đã cho họ bản ngã giả cái không làm thoả mãn. Chúng giống như thức ăn không có tính nuôi dưỡng – nhiều mầu sắc, hấp dẫn, nhưng không cho bạn bất kì nuôi dưỡng nào.
Và người sống cùng bản ngã bao giờ cũng bỏ lỡ bản thân mình; anh ta bao giờ cũng cảm thấy trống rỗng, vô nghĩa. Anh ta muốn lấp đầy con người mình bằng cái gì đó: anh ta có thể trở nên bị ám ảnh với thức ăn như cách để cảm thấy đầy; anh ta có thể ăn quá nhiều, anh ta có thể trở nên bị ám ảnh với thức ăn. Hay anh ta có thể trở nên bị ám ảnh với tiền, với vàng, với quyền lực. Những thứ này toàn là cách để cảm thấy có ý nghĩa bằng cách nào đó. Nhưng không cái gì thành công, mọi thứ đều thất bại. Bạn chỉ có thể hi vọng trong khi mọi thứ còn ở xa xôi; khi bạn đạt tới chúng, đột nhiên bạn thấy bạn đã từng săn đuổi các cái bóng.
Bạn không cảm thấy trống rỗng vì bạn không có nhiều tiền. Bạn cảm thấy trống rỗng vì bạn chưa đương đầu với cái ngã thực của bạn, bạn đã không đi tới tính cá nhân đích thực của bạn. Thiền là con đường đi tới tính cá nhân. Nó làm cho bạn thành ánh sáng lên bản thân bạn.
Không, cá nhân không là bộ phận; cá nhân là vũ trụ trong bản thân người ta. Nhưng không xã hội nào muốn các cá nhân, do đó trong nhiều thế kỉ tính cá nhân đã bị phá huỷ và thứ giả đã thay thế nó. Thứ giả đó có tên là ‘nhân cách’.
Mọi người rất hay bị lẫn lộn về nhân cách và tính cá nhân. Họ nghĩ nhân cách là tính cá nhân. Sự việc không phải vậy – thực ra việc đó là rào chắn. Bạn sẽ không bao giờ đạt tới tính cá nhân nếu bạn không thực sự bỏ nhân cách của bạn. Ở đây các trị liệu nhóm, thiền, công việc, giao cảm này… mọi thứ được phát minh theo cách mà nó phá huỷ nhân cách của bạn, cái ngã giả, và ném bạn trở lại tính cá nhân thực của bạn.
Tính cá nhân được sinh ra cùng bạn, nó là bản thể của bạn. Nhân cách là hiện tượng xã hội, nó được trao cho bạn. Khi bạn ngồi trong hang động ở Himalayas bạn không có bất kì nhân cách nào, nhưng bạn có tính cá nhân. Nhân cách có thể tồn tại chỉ trong tham chiếu tới người khác. Mọi người càng biết bạn, bạn càng có nhân cách nhiều hơn – do đó mới có ham muốn để có tên tuổi và danh tiếng. Càng nhiều người kính trọng bạn, bạn càng thích thú nhân cách; nhân cách trở nên được làm mạnh.
Do đó có khao khát lớn về sự kính trọng. Bạn có thể đạt tới nó qua tiền, bạn có thể đạt tới nó bằng từ bỏ tiền. Bạn có thể đạt tới nó bằng ăn quá nhiều hay bạn có thể đạt tới nó bằng ăn quá ít, bằng nhịn ăn. Bạn có thể đạt tới nó bằng tích luỹ đồ vật hay bạn có thể đạt tới nó bằng tích luỹ tri thức. Nhưng toàn thể ý tưởng này là: bạn đang nhìn vào mắt người khác để xem họ cảm thấy bạn thế nào. Bạn có thể trở nên rất đức hạnh, rất đạo đức, chỉ để đạt tới nhân cách, nhưng nhân cách này sẽ không đáp ứng bạn. Và suốt nhiều thế kỉ tính cá nhân đã bị phá huỷ, mọi người đang mang các nhân cách.
Trong trị liệu tâm lí nhóm này về điều bạn đang hỏi tôi, và những người như Bion, Ezriel, Anzien, Pichon-Priviere, và phân tâm của họ – ai đi tới những người này? Người đã mất liên hệ với bản thể của họ, người quá bị hạn chế vào nhân cách của họ và không có ý tưởng nào về bất kì tính cá nhân nào. Họ sẵn sàng trở thành một phần của nhóm. Họ cảm thấy rất thoải mái trong việc trở thành một phần của nhóm, vì khoảnh khắc họ trở thành một phần của một nhóm họ không có trách nhiệm. Họ có thể thảnh thơi, họ không có lo âu. Bây giờ nhóm nhận trách nhiệm.
Đó là lí do tại sao mọi người là người Hindu và người Ki tô giáo và người Mô ha mét giáo. Tại sao? Tại sao mọi người thuộc vào cái gọi là các ý thức hệ mục ruỗng, hoàn toàn lỗi thời? Bởi một lẽ: nó cho bạn an ninh, cảm giác rằng bạn thuộc về, rằng có những người đang cùng với bạn – bạn không một mình. Người Ki tô giáo biết rằng hàng triệu người là người Ki tô giáo. Người Hindu biết rằng người đó không một mình, hàng triệu người đang cùng người đó – làm sao người đó có thể sai được? Làm sao hàng triệu người là sai được? Người đó phải đúng! Người đó chẳng biết gì về cái gì là đúng và cái gì là sai, nhưng đám đông quanh người đó cho người đó cảm giác rằng người đó đúng – cảm giác sai, hiển nhiên.
Chân lí chẳng liên quan gì tới đám đông; chân lí bao giờ cũng được đạt tới bởi các cá nhân. Một Phật đạt tới nó, một Jesus, một Mohammed, một Moses, một Zarathustra. Nhưng họ đạt tới chân lí khi họ tuyệt đối một mình trong trạng thái thiền sâu của họ, khi họ quên tất cả về thế giới và người khác, khi họ không còn bị ám ảnh bởi người khác theo bất kì cách có thể nào, khi họ hoàn toàn chìm ngập trong ý thức riêng của họ tới cốt lõi tận đáy của nó. Thế thì họ biết chân lí là gì.
Nhưng đám đông giữ bạn tách xa khỏi bản thân bạn. Đám đông là lối thoát khỏi con người thực của bạn. Đám đông làm cho bạn có thể vẫn còn quan tâm tới người khác; nó không bao giờ cho phép bạn có bất kì đối mặt nào với chính mình.
Nhóm trong tâm xã này có xu hướng khác toàn bộ. Nó không ép buộc bạn trở thành một phần của nhóm. Ngược lại, nhóm chỉ là sự giúp đỡ để bạn bỏ nhân cách của bạn và là cá nhân. Nếu bằng việc bỏ tính cá nhân của bạn, bạn trở thành một phần của nhóm, bạn đang tự tử đấy. Và đó là điều những người này đang giúp mọi người làm.
Mọi người mệt mỏi với bản thân họ; họ muốn tự tử. Nếu họ không thể tự tử về mặt sinh lí, ít nhất về mặt tâm lí họ có thể tự tử. Họ có thể không đủ dũng cảm để thực sự tự tử, do đó các nhà phân tâm nhóm này đang cho họ cách thức để tự tử tâm lí: “Trở thành một phần của nhóm.”
Với việc trở thành một phần của nhóm bạn không còn lo âu nữa, không còn bị nặng gánh nữa. Trong vài ngày khi bạn đang trong nhóm bạn cảm thấy một loại thảnh thơi nào đó; ngoài nhóm bạn sẽ trở lại trong nhân cách của bạn. Do đó bạn sẽ cần nhóm lặp đi lặp lại; sau vài ngày, vài tuần, bạn sẽ lại cảm thấy cần tham gia vào nhóm. Bây giờ nhóm trở thành giống như chất gây say cái giúp bạn quên đi bản thân bạn.
Điều này không là chủ định ở đây. Ở đây chủ định là khác toàn bộ: bạn phải được giúp đỡ để đứng trên đôi chân riêng của bạn, để là bản thân bạn.
Từ “Tĩnh lặng và biết”, Ch.8 Chỉ vì lợi ích của bạn
